السيد جعفر مرتضى العاملي ( مترجم : محمد سپهرى )
147
الصحيح من سيرة النبى الاعظم ( ص ) ( ترجمه وتلخيص ) ( سيرت جاودانه ) ( فارسي )
مقصّر دانست . اين قاعده مقرر و دستور حكومت بود . 46 . حسن و قبح شرعى نه عقلى : اهل سنّت به احكام شرعى خيالى ، گفتارهاى عقيدتى ، احاديث و امور نامعقول و غير شرعى فراوان از قبيل جواز تكليف بما لا يطاق معتقد شدند ، چنان كه برخى از آنان تكليف به محال را نيز جايز مىدانند . « 1 » به منظور مواجهه و رويارويى با غوغايى كه ممكن است ، گفتههايى از اين قبيل باعث آن شود ، يك ضابطهء عجيب و غريب ساختند كه مىگويد : چيزى قبيح نيست ، مگر آنچه شرع قبيح خوانده و چيزى حسن نيست ، مگر آنچه شرع حسن خوانده است و عقل در اين باره نقشى ندارد . اين عقيدهء اشاعره و هواخواهان آنان است . آنها معتقدند كه با اين قاعده بسيارى از گرههاى عقيدتى ، تاريخى و فقهى گشوده مىشود . شوكانى يكى از بزرگترين دانشمندان اهل سنّت ، انكار درك عقلى حسن و قبح را مكابره و دروغبافى دانسته است . « 2 » 47 . صدور انحصارى فتوا : براى پاسخگويى به اعتراضهايى كه به فتاوى مخالف نص صريح قرآن و سنّت مىشد و علاوه بر پيامدهاى منفى بسيار ، اعتماد مردم را نيز از آنان سلب مىكرد ؛ صدور فتوا در مسائل سياسى و قضايى مهم را در انحصار اميران قرار دادند . صدور فتوا در ساير زمينهها را نيز به افراد معيّن و مورد اعتماد دستگاه واگذار كردند و ديگران را از آن بر حذر داشتند .
--> ( 1 ) . بنگريد : ارشاد الفحول ، 9 . ( 2 ) . همان .